W głównej części zamku Chantilly, Grand Château, znajdują się przepiękne
Schody Honorowe (Escalier d'Honneur). Niezwykła balustrada schodów, zniszczona podczas rewolucji francuskiej, została odrestaurowana w latach 70-tych XIX wieku.
Kute żelazo, miedź, mosiądz i brąz tworzą niezwykłe dzieło sztuki - zmieniły się w głowę barana, kwiat lilii, głowę Meduzy, koronę królewską, inicjały księcia Aumale, miecze, ozdoby kwiatowe, wstążki...
Schody honorowe prowadzą do prywatnych apartamentów.
❈ ❈ ❈ ❈ ❈ ❈ ❈ ❈
Galeria Jelenia - utworzona pod koniec XIX wieku sala w stylu renesansowym z kasetonowym sufitem służyła jako recepcja i jadalnia. Książę Aumale w każdą niedzielę przyjmował w tej sali artystyczną i intelektualną elitę swoich czasów. Polowanie, ulubiona rozrywka książąt, jest wszechobecne w wystroju. Znajduje się tutaj niezwykła seria bezcennych gobelinów zatytułowana "Polowanie Maksymiliana”
❈ ❈ ❈ ❈ ❈ ❈ ❈ ❈
W
zamku Chantilly znajduje się jedna z najwspanialszych kolekcji
malarstwa we Francji. Zbiór obrazów dawnych mistrzów należy do najważniejszych we Francji - są tu przede wszystkim dzieła artystów włoskich i francuskich. Jest to druga co do wielkości kolekcja malarstwa po Luwrze.
Książę Aumale (Henryk Orleański) utworzył tę galerię sztuki, aby zaprezentować swoje wyjątkowe kolekcje.
W 1897 roku Henri d'Orléans, książę Aumale – syn króla Ludwika Filipa I – przekazał zamek wraz z jego zbiorami w testamencie Instytutowi Francji (Institut de France).
Jest to jedno z piękniejszych miejsc muzealnych jakie widziałam.
Wielka Galeria Malarstwa jest centrum Muzeum Condé w Chantilly. Stanowi wyjątkowy przykład XIX-wiecznego muzealnictwa: obrazy rozmieszczone są na kilku poziomach, według formatu, bez porządku chronologicznego - przedstawiają różne gatunki malarstwa z różnych epok. Książe Orleański przekazując swoją kolekcja Instytutowi Francuskiemu postawił warunek, aby eksponaty był właśnie tak prezentowane.
W rezultacie muzeum pozostaje niemal niezmienione od momentu swojego otwarcia w 1898 roku.
Biała marmurowa rzeźba francuskiego rzeźbiarza Henri Chapu to Joanna d’Arc słuchająca głosów, powstała około 1872 roku.
Młoda Joannę d’Arc jest tu przedstawiona jako prosta pasterka z Lotaryngii, wsłuchującą się w głosy, które skłoniły ją do walki o Francję.
Oryginalna wersja marmurowa znajduje się w zbiorach Musée d’Orsay w Paryżu, natomiast ta wersja — uznawana za wybitną — jest wystawiana w Musée Condé.
Twórcą tej marmurowej rzeźby, zatytułowanej Nimfa ze skorpionem, jest włoski rzeźbiarz Lorenzo Bartolini (1777–1850).
Dzieło przedstawia nimfę z lekkim grymasem bólu na twarzy, sugerującym, że została właśnie ukąszona przez skorpiona.
Ta rzeźba z białego marmuru przedstawia leżącą, nagą postać kobiecą, powszechnie określaną mianem Bachantki lub Nimfy.Rzeźby w tym stylu i pozie były często tworzone przez wybitnych rzeźbiarzy XIX wieku, takich jak Lorenzo Bartolini czy Antonio Canova, którzy słynęli z mistrzostwa w obróbce gładkiego, delikatnego białego marmuru.
Francuski artysta renesansowy François Clouet jest twórca portretu Odeta de Coligny; obraz ten powstał około 1548 roku.
Odet de Coligny (1517–1571) był francuskim arystokratą i kardynałem, który później przeszedł na protestantyzm.
François Clouet pełnił funkcję pierwszego malarza królów francuskich w XVI wieku.
Portret króla Francji Ludwika XV namalowany przez francuskiego artystę barokowego, Hyacinthe’a Rigauda (1659–1743).
Król przedstawiony jest w pełnych szatach koronacyjnych, trzymając berło królewskie.
Francuski artysta Francois Hubert Drouais jest twórca portretu z 1773 roku - Madame la Dauphine Marie-Antoinette, en Hébé.
Dzieło to ukazuje Marię Antoninę – w okresie, gdy była jeszcze Delfiną Francji – przedstawioną w roli Hebe, greckiej bogini młodości.
Ludwik XV zamówił ten portret w 1772 roku z przeznaczeniem do swojego gabinetu w zamku Choisy.

Portret Louise Marguerite de Lorraine (1588–1631) – francuskiej arystokratki, która poprzez małżeństwo z François de Bourbon została księżną Conti.
Autorem obrazu jest nieznany artysta francuski z początku XVII wieku.
Marguerite de Lorraine była córką Henryka de Lorraine, księcia de Guise, i wybitną przedstawicielką rodu Gwizjuszy (de Lorraine-Guise).
Słynąca ze swojego dowcipu i wpływów, brała udział w intrygach politycznych, a także była znaczącą postacią w ówczesnym świecie literackim.
Portret księżniczki Marii Caroliny Augusty Bourbon-Sycylijskiej - Franz Schrotzberg, 1842.
Maria Karolina Augusta miała wówczas dwadzieścia lat.
Księżniczka Maria Carolina Augusta (1822–1869) była córką księcia Leopolda z Salerno i arcyksiężnej Klementyny Austriackiej.
W 1844 roku poślubiła Henryka Orleańskiego, księcia Aumale – syna króla Ludwika Filipa I – który był twórcą niezwykłej kolekcji obrazów w Château de Chantilly.
Księżniczka Maria Carolina Bourbon-Sycylijska (1822–1869) - Charles François Jalabert, okolo 1866.
Ten portret powstał dwadzieścia cztery lat po jej poprzednim portrecie, przedstawionym wyżej.
Madonna z Dzieciątkiem - włoski artysta barokowy Carlo Cignani.
W rogu Galerii Malarstwa zauważyłam obraz, który był podobny do innego obrazu, jaki widziałam wcześniej w Luwrze. Obraz w Luwrze przedstawiał Gabrielle d'Estrées w kąpieli – była ona jedną z ukochanych króla Francji Henryka IV (1553–1610) i urodziła królowi troje dzieci.
Dzieło znajdujące się w Château de Chantilly również jest obrazem
Gabrielle d'Estrées w kąpieli.
Obraz z Chantilly jest replikę portretu Diane de Poitiers - ukochanej króla Henryka II (1519-1559) - namalowanego w 1571 roku przez Francois Clouet. Dzieło to znajduje się w National Gallery w Waszyngtonie.
Obraz znajdujący się w Luwrze jest jednym z najbardziej tajemniczych dzieł w kolekcji królewskiej, przedstawiającym Gabrielle d'Estrées i jedną z jej sióstr.
Tajemnicza i zagadkowa scena przedstawiona na obrazie, a także tragiczna śmierć Gabrielle d'Estrées (1573–1599), stały się przedmiotem licznych opracowań i publikacji mających na celu wyjaśnienie symboliki tego dzieła.
Jest jeszcze inny obraz przedstawiający Gabrielle w kąpieli który znajduje się w Château d'Azay-le-Rideau i jest jednym z najwspanialszych renesansowych dzieł w zbiorach tego zamku.
Obraz z Château d'Azay-le-Rideau jest kopią Gabrielle z muzeum w Chantilly.
❈ ❈ ❈ ❈ ❈ ❈ ❈ ❈
Sala Santuario
Madonna Orleańska (The Madonna of the House of Orléans) obraz z około 1506–1507 roku, autorstwa włoskiego mistrza renesansu – Raphael (Raffaello Sanzio)
Trzy Gracje to obraz Rafaela, który powstał w latach 1504–1505.
Złote jabłka trzymane przez Gracje są najprawdopodobniej symbolami nieśmiertelności, którą można osiągnąć, wybierając drogę cnoty.
❈ ❈ ❈ ❈ ❈ ❈ ❈ ❈
Sala Tribuna (La tribune de Chantilly) z pozłacaną dekorację sufitu. Sufit jest wspaniałym, ośmiokątnym układem z centralnym świetlikiem, z misternie wykonanymi detalami architektonicznymi.
Umieszczone są tam obrazy przedstawiajace historyczne miejsca — takie jak Palais Royal, Palerme, Guise — w ramach z pozłacanych listew i otoczone zeźbionymi postaciami skrzydlatych cherubinów.
W sali tej eksponowane jest malarstwo francuskie i holenderskie z XVII i XVIII wieku, a także dzieła XIX-wiecznej Francji.
Obraz ten nosi tytuł Dziewica z Dzieciątkiem Jezus i jest przypisywany szkole wybitnego włoskiego malarza renesansowego, Sandra Botticellego.
W centrum - Dzieło francuskiego artysty Jeana-Auguste’a-Dominique’a Ingres
Wenus Anadyomene. Obraz przedstawia mitologiczną rzymską boginię Wenus wyłaniającą się z morza.
Ingres pracował nad tym obrazem przez dziesięciolecia; rozpoczął go około 1808 roku, a ostatecznie ukończył w roku 1848.
Portret Marii Teresy Karoliny Burbon-Sycylijskiej (1772–1807).
Była ona ostatnią cesarzową Świętego Cesarstwa Rzymskiego Narodu Niemieckiego oraz pierwszą cesarzową Austrii, tytuły te zyskując poprzez małżeństwo z Franciszkiem II, cesarzem rzymskim (1768–1835).
Była najstarszą córką Ferdynanda IV i III, króla Neapolu i Sycylii, oraz Marii Karoliny Habsburg.
Maria Teresa i Franciszek pobrali się w 1790 roku. Cesarzowa Maria Teresa interesowała się polityką i – dzięki wpływowi, jaki wywierała na swego małżonka, pełniąc przy nim rolę doradczyni – odegrała pewną rolę w sprawach państwowych.
To słynny portret króla Francji Ludwika XIV, namalowany przez Hyacinthe'a Rigauda w 1701 roku. Przedstawia on króla Ludwika XIV w wieku 63 lat, ubranego w szaty koronacyjne, symbolizujące jego absolutną władzę i autorytet.
Dzieło, zamówione przez samego króla, wisiało w Wersalu, zanim zostało przeniesione do Luwru.
Portret Napoleona Bonapartego jako Pierwszego Konsula, namalowany w 1803 roku przez francuskiego artystę François Gérarda – wybitnego malarza neoklasycystycznego.
W tamtym czasie Napoleon nie był jeszcze cesarzem; był politycznym przywódcą Francji.
❈ ❈ ❈ ❈ ❈ ❈ ❈ ❈
Obraz francuskiego artysty Jeana-Auguste’a-Dominique’a Ingres’a z 1814 roku. w latach 1814–1850 powstało kilka innych wersji tego obraz.
Scena jest inspirowana Boską Komedią Dantego Alighieri i przedstawia tragiczna historie miłosna Paola i Franceski.
Obraz ukazuje Paola Malatestę całującego swoją szwagierkę, Francescę da Rimini, na chwilę przed tym, jak zostają odkryci i zamordowani przez jej męża, Giovanniego
Obraz ten nazwany Leda i łabędź (Léda et le Cygne) jest przypisywany francuskiej szkole malarskiej XVII wieku.
Obraz przedstawia scenę z mitologii greckiej, w której Zeus – pod postacią łabędzia – uwodzi Ledę.
Jean-Baptiste Greuze (1725–1805) - La Surprise
Na obraz młoda kobieta z wyrazem zaskoczenia lub ciekawości, przechylająca głowę, by nasłuchiwać jakiegoś dźwięku.
Portret Françoise Angélique de la Mothe Houdancourt (1650–1711), księżnej d'Aumont, jest przypisywane flamandzkiemu malarzowi Justusowi van Egmontowi (1602–1674).

Obraz ten jest portretem Henrietty Marii Francuskiej. Został namalowany około 1660 roku przez sir Petera Lely’ego – wybitnego malarza dworskiego w Anglii.
Henrietta Maria była córką króla Francji Henryka IV i Marii Medycejskiej. Henrietta Maria była królową Anglii, Szkocji i Irlandii jako żona króla Karola I. Była matką królów: Karola II i Jakuba II. Poniżej jest portret jej najmłodszego dziecka, córki Henrietty.
Henrietta angielska (Henrietta of England) - Henrietta Anna Stuart; 1644–1670, była najmłodszym dzieckiem króla Anglii Karola I i Henrietty Marii francuskiej. Poprzez małżeństwo z Filipem I, księciem Orleanu, została księżną Orleanu.
Obraz ten to XVI-wieczne dzieło francuskiej szkoły malarskiej, Uważa się, że portret przedstawia Laure de Noves (1308–1348) – ukochaną, Francesca Petrarki. Ten posąg z białego marmuru przedstawia królową Marię Amelię Bourbon (1782–1866). Maria Amelia była żoną króla Francji Ludwika Filipa I i w 1830 roku została królową Francuzów. Rzeźba jest dziełem francuskiego rzeźbiarza Jamesa Pradiera (1790–1852).

❈ ❈ ❈ ❈ ❈ ❈ ❈ ❈
W tym niezwykłym miejscu znalazłam obraz malarza polskiego.
Stanisław
Chlebowski (1835-1884) polski malarz, który żył bardzo krótko i
większość życia spędził poza granicami polskich ziem.
Urodził
się na Podolu na Ukrainie i rozpoczął karierę artystyczną w Akademii
Petersburskiej. Jego talent szybko przyniósł mu uznanie i otrzymał od
cara Aleksandra II sześcioletnie stypendium cesarskie na studia
zagraniczne. Studiowal w Monachium i Paryża.
Jego
prace zwróciły uwagę sułtana Abdula Aziza w 1864 roku, który mianował
go nadwornym malarzem Imperium Osmańskiego. Stanisław Chlebowski sprawował tę
funkcję przez dwanaście lat.
Chlebowski
był w Konstantynopolu w czasie gdy to miasto stało się ośrodkiem dla
polskich zesłańców po upadku powstania listopadowego w 1831 roku.
Jego prace sa głównie o tematycze orientalnej; był znanym specjalistą w tej tematyce.
❈ ❈ ❈ ❈ ❈ ❈ ❈ ❈
W jednym z korytarzy zamku Chantilly znajduje się Galeria Psyche - jest to zestaw 44 witraży w kolorze grisaille*. Pochodzą one z zamku Ecouen, datowane są na XVI wiek i przedstawiają historię Psyche (grecka bogini duszy).
*grisaille w świecie sztuki znany jest jako obraz monochromatyczny, jednobarwny ale w różnych odcieniach szarości i sepii.
❈ ❈ ❈ ❈ ❈ ❈ ❈ ❈
Biblioteka - została utworzona w latach 1876-1877 przez księcia Aumale, aby pomieścić jego obszerną kolekcję książek; jednocześnie biblioteka była miejscem do czytania i pracy.
Księgozbiór liczy 13 000 tomów, 1500 rękopisów i 11 500 druków, są to głównie dzieła literackie i historyczne.
To tutaj przechowywany jest najsłynniejszy i najcenniejszy rękopis średniowieczny: The Very Rich Hours of the Duke of Berry (Bardzo blogoslawione godzinki księcia Berry?).
Jest to zbiór modlitw do odmawiania w godzinach kanonicznych. Powstał ok. 1412 i 1416 dla bibliofila królewskiego Jana, księcia Berry.
W bibliotece tylko kopia tego cenneg dzieła jest eksponowana.
Tę niezwykłą kolekcję sztuki można oglądać wyłącznie w Chantilly – to był warunek, jakie w swoim testamencie postawił książę Aumale. Dzieła sztuki nie mogą być wypożyczane innym instytucjom, a także prezentowane z zachowaniem przestrzeni wystawienniczych w stanie niezmienionym. W rezultacie muzeum pozostaje niemal niezmienione od momentu swojego otwarcia w 1898 roku.